Μετάφραση και Ποιότητα (1)
Με τη φρενήρη πορεία ανάπτυξης της μεταφραστικής τεχνολογίας, κυρίως της μηχανικής μετάφρασης, εγείρεται και το ζήτημα της ποιότητας. Παίρνοντας αφορμή από τις πρόσφατες ανακοινώσεις της SDL για την πλατφόρμα “υπολογιστικού νέφους” μηχανικής μετάφρασης και διαχείρισης μεταφραστικού έργου, άρχισα να αναρωτιέμαι ποιος θα είναι ο αντίκτυπος στη “ζήτηση” της ποιότητας. Η αλήθεια είναι ότι οι αγοραστές μεταφραστικών υπηρεσιών επικεντρώνονται όλο και λιγότερο στην ποιότητα με την πάροδο του χρόνου (εξαιτίας της ελκυστικότητας της ταχύτητας και του χαμηλού κόστους), αλλά μέχρι σήμερα φαίνεται πως υπήρχε “πάτος” στο βαρέλι. Δηλαδή, σήμερα υπάρχουν ακόμη εταιρείες που είναι διατεθειμένες να βάλουν το χέρι στην τσέπη και να πληρώσουν μια ποιοτική υπηρεσία μετάφρασης των εγγράφων τους γιατί αναγνωρίζουν την αξία που προσθέτουν στις δραστηριότητές τους.
Σε αυτή την ανάρτηση, όμως, θα επικεντρωθώ στον αντίκτυπο της μηχανικής μετάφρασης στην ποιότητα, καθώς αυτός της κρίσης είναι πιο απτός και προφανής. Η μηχανική μετάφραση λοιπόν, με όλες τις τελευταίες τις εξελίξεις, δίνει τη δυνατότητα στους αγοραστές να αποκτήσουν εύκολη πρόσβαση σε μεταφραστικές υπηρεσίες και με σχεδόν μηδενικό κόστος. Στέλνουν τα κείμενά τους στο “νέφος”, αυτά μεταφράζονται μηχανικά και μετά, στην καλύτερη των περιπτώσεων, υποβάλλονται σε επεξεργασία και έλεγχο ποιότητας από ερασιτέχνες ή επαγγελματίες μεταφραστές. Το κόστος της όλης διαδικασίας είναι σίγουρα το μισό ή και λιγότερο από την παραδοσιακή μετάφραση, έρευνα ορολογίας, επιμέλεια, έλεγχο ποιότητας και τα λοιπά.
Το μεγάλο μειονέκτημα ωστόσο αυτού του τρόπου εργασίας είναι η αμφισβητούμενη ποιότητα. Μέχρι σήμερα, η μηχανική μετάφραση δεν μας έχει δείξει ότι έχει καλά αποτελέσματα στην ελληνική γλώσσα. Επιπλέον, οι ερασιτέχνες (κυρίως) και επαγγελματίες μεταφραστές που καλούνται να επιμεληθούν το κείμενο, θα κάνουν ακριβώς αυτό. Θα μετακινήσουν δηλαδή λέξεις δεξιά-αριστερά, δεν θα ξαναγράψουν το κείμενο – όπως ίσως είναι απαραίτητο. Αποτέλεσμα θα είναι ένα κείμενο που “κάνει τη δουλειά του” ή “απλά διαβάζεται”. Το μεγάλο ερώτημα είναι ποια στάση θα κρατήσουν οι εταιρείες στο ζήτημα της ποιότητας.
Θα δεχθούν τη μειωμένη ποιότητα επειδή το ελάχιστο κόστος είναι απλά …ακαταμάχητο και τους δίνει τη δυνατότητα να μεταφράσουν ακόμα μεγαλύτερο όγκο; Ή κάποιες από αυτές θα συνεχίσουν να αναζητούν ποιοτική υπηρεσία μετάφρασης για να ξεχωρίσουν από τον ανταγωνισμό και να προσθέσουν αξία στις δραστηριότητές τους; Προσωπικά μπορώ να πω πως εάν στο μέλλον αγοράσω ένα κινητό τηλέφωνο και διαβάζοντας το εγχειρίδιο χρήσης καταλάβω πως έχει μεταφραστεί μηχανικά, η εταιρεία αυτή θα πέσει στα μάτια μου (πολύ που την ένοιαξε θα μου πείτε, αλλά αυτό είναι άλλο θέμα). Ο καιρός, λοιπόν, θα δείξει εάν η ποιότητα αντιμετωπιστεί ως “περασμένο μεγαλείο” ή ανταγωνιστικό πλεονέκτημα από τις εταιρείες. Ποτέ δεν ξέρεις…
